6.1 Ενότητα 3: Πίνακας στοιχείων του συνόλου των μέτρων
| 1ος Στρατηγικός Πυλώνας: Αύξηση προσφοράς | |||||
| Στόχος 1: Αύξηση οικιστικού αποθέματος μέσω αξιοποίησης υφιστάμενου ή νέας κατασκευής | |||||
| Ι. Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι (άτομα) |
| Ανακαινίζω – Νοικιάζω | ΔΥΠΑ | Τακτικός ΥΚΟΙΣΟ | 50.000.000 € | 57% | 3.368 |
| Κατασκευή φοιτητικών εστιών | ΥΠΕΘΟΟ, ΥΠΑΙΘΑ | Τακτικός ΥΠΕΘΟΟ | 737.500.000 € | Έχουν συμβασιοποιηθεί 3 από τα 6 ΣΔΙΤ | 8.600 |
| Απαλλαγή φόρου εισοδήματος από ενοίκιο για μετατροπή χρήσης ακινήτου σε μακροχρόνια μίσθωση | ΥΠΕΘΟΟ, ΑΑΔΕ | Λόγω του φορολογικού χαρακτήρα του μέτρου, δεν εφαρμόζεται η ανάλυση κόστους και ο προσδιορισμός ωφελούμενων. | |||
| Ανακαίνιση κατοικίας | ΥΠΕΘΟΟ, ΤΕΕ, ΕΑΤ, ΕΥΔ ΠΕΚΑ 2021-2027 | ΕΣΠΑ 2021-2027 | 480.000.000 € | Από την 15η/6/2026 ξεκίνησε η λειτουργία της πλατφόρμας για την έκδοση βεβαιώσεων επιλεξιμότητας | 15.000-20.000 (κατ’εκτ.) |
| Προσαύξηση ΕΝΦΙΑ για πιστωτικό ίδρυμα ή αγοραστή ή διαχειριστή πιστώσεων | ΥΠΕΘΟΟ, ΑΑΔΕ | Δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη, αντιθέτως συνιστά δημόσιο έσοδο. | |||
| ΙΙ. Προτεινόμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Εκσυγχρονισμός του συστήματος οικοδομικών αδειών | ΥΠΕΝ | Λόγω της μεταρρυθμιστικής φύσης των μέτρων, δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη. | |||
| Δημιουργία ψηφιακής πλατφόρμας φοιτητικής συγκατοίκησης με κρατικές εγγυήσεις | ΥΠΑΙΘΑ, ΗΔΥΚΑ | ||||
| Δημιουργία ψηφιακής πλατφόρμας σε νησιωτικούς δήμους για στέγαση δημοσίων υπαλλήλων | ΥΠΕΣ, ΗΔΥΚΑ | ||||
| Χρηματοδοτικά κίνητρα σε εταιρείες ανάπτυξης ακινήτων σε επιλεγμένες περιοχές | ΥΚΟΙΣΟ | ΕΤΕπ, CEB, Αναπτυξιακές τράπεζες | 500.000.000 € (κατ’εκτ.) | Δεν έχει ξεκινήσει η εκτέλεση του Π/Υ | 10.000-15.000 (κατ’εκτ.) |
| Εξειδικευμένο πρόγραμμα παραχώρησης γης σε νησιά για κάλυψη αναγκών στέγασης
| ΥΚΟΙΣΟ Γραφεία κοινωνικής μίσθωσης | Λόγω της μεταρρυθμιστικής φύσης των μέτρων, δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη. | 5.000-8.000 (κατ’εκτ.) | ||
| Στόχος 2: Ανάπτυξη κοινωνικής κατοικίας | |||||
| Ι. Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Κοινωνική Αντιπαροχή | ΥΚΟΙΣΟ | Δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη. | 325 | ||
| Κοινωνική κατοικία σε ανενεργά στρατόπεδα | ΥΚΟΙΣΟ, ΥΠΕΘΑ | ΚΚΤ | 435.000.000 € | Δεν έχει ξεκινήσει η εκτέλεση του Π/Υ | 5.875 (κατ’ εκτ.) |
| Κοινωνική Στέγαση για τις πλέον ευάλωτες ομάδες στο Δήμο Αθηναίων και στη Θεσσαλονίκη | ΥΚΟΙΣΟ, Αναπτυξιακή Αθήνας ΑΜΑΘ | ΤΑΑ | 1.407.063 € | 98,18% | (κατ’εκτ.) 125 |
| ΙΙ. Προτεινόμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Ενιαίος Φορέας Στεγαστικής Πολιτικής | ΥΚΟΙΣΟ, Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ ΥΚΟΙΣΟ | ΕΣΠΑ 2021-2027 | 3.000.000 € | Δεν έχει ξεκινήσει η εκτέλεση του Π/Υ
| Λόγω της θεσμικής φύσης των μέτρων, το στοιχείο δεν δύναται να εξαχθεί. |
| Γραφεία Κοινωνικής Μίσθωσης | ΥΚΟΙΣΟ, Επιτελική Δομή ΕΣΠΑ ΥΚΟΙΣΟ, Δήμοι | ΕΣΠΑ 2021-2027 | 6.500.000 € (κατ’εκτ.) | ||
| Εξειδικευμένο Ταμείο Θεματοφύλακα με καταλυτική επίδραση για την ανάπτυξη κοινωνικού αποθέματος | ΥΚΟΙΣΟ | Κρατικός προϋπολογισμός, Έσοδα από μισθώσεις (revolving fund), κοινοτικοί και νέοι πόροι από νέα προγράμματα για προσιτή κατοικία | 20-25 εκατ. € (κατ’εκτ.) | 70-100 χιλ. (κατ’ εκτ.) από κοινωνικές και νέες κατοικίες | |
| Πολεοδομικά κίνητρα για ανάπτυξη κοινωνικής κατοικίας σε επιλεγμένες περιοχές | ΥΠΕΝ | Λόγω της μεταρρυθμιστικής φύσης του μέτρου, δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη. | |||
| Στόχος 3: Ρύθμιση βραχυχρόνιας μίσθωσης και Golden Visa | |||||
| Ι. Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Προσωρινοί περιορισμοί στις βραχυχρόνιες μισθώσεις | ΥΠΕΘΟΟ, ΑΑΔΕ | Δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη, αντιθέτως το 2ο, το 3ο και το 5ο μέτρο συνιστούν δημόσιο έσοδο. | |||
| Επιβολή τέλους ανθεκτικότητας στις βραχυχρόνιες μισθώσεις | ΥΠΕΘΟΟ | ||||
| Επιβολή ΦΠΑ 13% και τέλους παρεπιδημούντων στις βραχυχρόνιες μισθώσεις ακινήτων | ΥΠΕΘΟΟ, ΑΑΔΕ | ||||
| Απαγόρευση βραχυχρόνιας εκμίσθωσης των ακινήτων που αποκτήθηκαν μέσω του προγράμματος Golden Visa | ΥΠΕΘΟΟ, ΥΜΑ | ||||
| Αύξηση ορίου ελάχιστης επένδυσης σε ακίνητα για απόκτηση Golden Visa | ΥΠΕΘΟΟ, ΥΜΑ | ||||
| Περιορισμός της επένδυσης για απόκτηση Golden Visa σε ένα ακίνητο άνω των 120 τ.μ. | ΥΠΕΘΟΟ, ΥΜΑ | ||||
| ΙΙ. Προτεινόμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Εξειδικευμένη κατηγορία Golden Visa | ΥΠΕΘΟΟ, ΥΜΑ | Λόγω της μεταρρυθμιστικής φύσης του μέτρου, δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη. | |||
| 2ος Στρατηγικός Πυλώνας: Στεγαστική συνδρομή | |||||
| Στόχος 4: Οικονομική ενίσχυση | |||||
| Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Επιστροφή Ενοικίου | ΥΠΕΘΟΟ | Τακτικός ΥΠΕΘΟΟ | 201.648.827,46 € | 100% | 877.267 |
| Επίδομα Στέγασης | ΥΚΟΙΣΟ, ΟΠΕΚΑ, Δήμοι | Τακτικός ΥΚΟΙΣΟ | 300.000.000 € | 100% | 434.060 (Ιαν.-Απρ. 2026) |
| Φοιτητικό Στεγαστικό Επίδομα | ΥΠΑΙΘΑ | Τακτικός ΥΠΑΙΘΑ | 90.000.000 € | 99,5% | 46.277 |
| Επίδομα στεγαστικής συνδρομής ανασφάλιστων υπερηλίκων | ΥΚΟΙΣΟ, ΟΠΕΚΑ, Δήμοι | Τακτικός ΥΚΟΙΣΟ | 4.000.000 € | 100% | 531 (Ιαν.-Απρ. 2026) |
| ΚΑΛΥΨΗ | ΥΚΟΙΣΟ, ΟΠΕΚΑ, Δήμοι | Τακτικός ΥΚΟΙΣΟ | 21.500.000 € | 27% | 414 |
| Κίνητρα για επανακατοίκηση Βορείου και Κεντρικού Έβρου | ΥΚΟΙΣΟ, ΟΠΕΚΑ | Τακτικός ΥΚΟΙΣΟ | 10.000.000 € | Δεν έχει ξεκινήσει η εκτέλεση του Π/Υ | 1000 (κατ’εκτ.) |
| Στόχος 5: Αντιμετώπιση αστεγίας | |||||
| Ι. Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Στέγαση και εργασία για αστέγους ΙΙ | ΥΚΟΙΣΟ, Δήμοι, Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας, πιστοποιημένα ΝΠΙΔ παροχής υπηρεσιών κοινωνικής φροντίδας, ΟΠΕΚΑ | Τακτικός ΥΚΟΙΣΟ | 10.000.000 € | 89% | 868 |
| Στέγαση και εργασία για αστέγους ΙΙΙ | ΥΚΟΙΣΟ, Δήμοι, Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας, ΕΟΠΑΕ, πιστοποιημένα ΝΠΙΔ παροχής υπηρεσιών κοινωνικής φροντίδας, ΟΠΕΚΑ | Τακτικός Υ.ΚΟΙ.Σ.Ο. | 20.000.000 € | 49% | 1.587 |
| Πλατφόρμα Διαχείρισης Στεγαστικών Αιτημάτων | ΥΚΟΙΣΟ, ΗΔΥΚΑ, Δήμοι, ΕΟΠΑΕ, πιστοποιημένα ΝΠΙΔ παροχής υπηρεσιών κοινωνικής φροντίδας | Λόγω της μεταρρυθμιστικής φύσης του μέτρου, δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη. | 761 | ||
| Δομές Φιλοξενίας Αστέγων | ΥΚΟΙΣΟ, Δήμοι, ΕΟΠΑΕ, πιστοποιημένα ΝΠΙΔ παροχής υπηρεσιών κοινωνικής φροντίδας | Προϋπολογισμός φορέων λειτουργίας | Λόγω του πλήθους και της ετερογένειας των φορέων διαχείρισης, δεν υπάρχει κεντρική πληροφορία. | 100% | 1122 (δυναμικότητα)/ 761 φιλοξενούμενοι |
| ΙΙ. Προτεινόμενα μέτρα | |||||
| Ανάπτυξη θεσμικού πλαισίου, μηχανισμών και εργαλείων για την εφαρμογή κοινωνικής στεγαστικής πολιτικής και την αντιμετώπιση της αστεγίας στη Γενική Γραμματεία Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής | ΥΚΟΙΣΟ | ΕΣΠΑ 2021-2027 | 1.813.259 € | Δεν έχει ξεκινήσει η εκτέλεση του Π/Υ | 1300 (κατ’εκτ., για το μη μεταρρυθμιστικό σκέλος του έργου) |
| 3ος Στρατηγικός Πυλώνας: Διαμόρφωση πλαισίου εφαρμογής και μακροχρόνιας βιωσιμότητας | |||||
| Στόχος 6: Ενίσχυση ιδιοκατοίκησης | |||||
| Ι. Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Σπίτι μου Ι | ΔΥΠΑ | Τακτικός ΔΥΠΑ | 1.000.000.000 € (αξία δανείων) | 86,54% | 8902 |
| Σπίτι μου ΙΙ | ΥΠΕΘΟΟ, ΥΚΟΙΣΟ, ΕΑΤ | ΤΑΑ | 2.000.000.000 € (αξία δανείων) | 95,14% | 15188 |
| ΙΙ. Προτεινόμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Επέκταση προγράμματος Σπίτι Μου
| ΥΚΟΙΣΟ | Φορολογικές ελαφρύνσεις | €0,5 δισ. | Δεν έχει ξεκινήσει η εκτέλεση του Π/Υ | ~16 χιλ. (κατ’ εκτ.) |
| Στόχος 7: Διασφάλιση μακροχρόνιας βιωσιμότητας οικιστικού αποθέματος | |||||
| Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Αναβαθμίζω το Σπίτι μου | ΥΠΕΘΟΟ, ΥΚΟΙΣΟ, ΥΠΕΝ, ΕΑΤ | ΤΑΑ | 80.000.000 € | 98,64% | 4383 |
| Εξοικονομώ 2025 | ΤΕΕ, ΥΠΕΝ, ΕΑΤ | ΤΑΑ | 924.269.065 € | 78% | 102.500 |
| Εξοικονομώ Ανακαινίζω για νέους | ΤΕΕ, ΥΠΕΝ, ΥΚΟΙΣΟ, ΔΥΠΑ | ΤΑΑ (σκέλος Εξοικονομώ), Τακτικός ΔΥΠΑ (σκέλος Ανακαινίζω) | 300.000.000 € | 53,8% | 20000 (κατ’εκτ.) |
| Ανακαίνιση και ενεργειακή αναβάθμιση φοιτητικών εστιών διαχείρισης του ΙΝΕΔΙΒΙΜ | ΥΠΑΙΘΑ, ΙΝΕΔΙΒΙΜ | ΚΚΤ | 224.000.000 € | Δεν έχει ξεκινήσει η εκτέλεση του Π/Υ | 2.429 (κατ’εκτ.) |
| Στόχος 8: Δομικές μεταρρυθμίσεις και κινητοποίηση επενδύσεων | |||||
| Ι. Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Μείωση φορολογίας εισοδήματος από ακίνητα με την καθιέρωση ενδιάμεσου συντελεστή | ΥΠΕΘΟΟ | Πρόκειται για μέτρα φορολογικού χαρακτήρα, τα οποία έχουν ήδη ψηφιστεί και ενσωματωθεί στον κρατικό προϋπολογισμό. | |||
| Κατάργηση ΕΝΦΙΑ σταδιακά για κύριες κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους | ΥΠΕΘΟΟ | ||||
| Μείωση του ΕΝΦΙΑ για τα φυσικά πρόσωπα | ΑΑΔΕ, ΥΠΕΘΟΟ | ||||
| Κατάργηση φόρου γονικών παροχών – δωρεών για συγγενείς Α’ βαθμού | ΑΑΔΕ, ΥΠΕΘΟΟ | ||||
| Φορολογικά κίνητρα για χρήση ηλεκτρονικών συναλλαγών για δαπάνες επισκευής και συντήρησης κατοικίας | ΑΑΔΕ, ΥΠΕΘΟΟ | ||||
| ΙΙ. Προτεινόμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ για την κατασκευή κοινωνικών και προσιτών κατοικιών | ΥΠΕΘΟΟ | Λόγω του φορολογικού χαρακτήρα του μέτρο, τα πεδία της χρηματοδότησης και των ωφελούμενων δεν εφαρμόζονται. | |||
| Στόχος 9: Διαμόρφωση συστήματος διακυβέρνησης στέγασης | |||||
| Ι. Υφιστάμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Μελέτη Εθνικής Στρατηγικής Στεγαστικής Πολιτικής | ΥΚΟΙΣΟ | ΤΑΑ | 600.000 € | 100% | Λόγω της μεταρρυθμιστικής φύσης των μέτρων, το στοιχείο των ωφελούμενων δεν έχει εφαρμογή. |
| Ψηφιακή πύλη στεγαστικής πολιτικής | ΥΚΟΙΣΟ | Δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη. | |||
| ΙΙ. Προτεινόμενα μέτρα | |||||
| Μέτρο | Φορείς υλοποίησης | Πηγή χρηματοδότησης | Προϋπολογισμός | Απορρόφηση | Ωφελούμενοι |
| Θεσμοθέτηση εθνικού δείκτη τιμών | ΥΚΟΙΣΟ | Λόγω του μεταρρυθμιστικού χαρακτήρα του μέτρου, δεν προβλέπεται κρατική δαπάνη. | |||
6.2 Ενότητα 4.2: Πίνακας Δεικτών υψηλής προτεραιότητας
| Δείκτες υψηλής προτεραιότητας (core KPIs) σε επίπεδο στόχων | ||
| Στόχοι | Δείκτης | Περιγραφή δείκτη |
| Στόχος 1: Αύξηση οικιστικού αποθέματος μέσω αξιοποίησης υφιστάμενου ή νέας κατασκευής | Πλήθος Οικιστικού Αποθέματος | Καταγράφει τη συνολική εξέλιξη της προσφοράς κατοικιών σε ετήσια βάση και τη σύγκρισή της με τη μεταβολή των νοικοκυριών, αναδεικνύοντας τη δυναμική προσφοράς – ζήτησης |
| Αριθμός κλειστών κατοικιών στο σύνολο του αποθέματος | Μετρά το ποσοστό κατοικιών που παραμένουν κλειστές σε σχέση με το συνολικό απόθεμα | |
| Στόχος 2: Ανάπτυξη κοινωνικής κατοικίας | Ύψος και είδος διαθέσιμων πόρων για κοινωνικές / προσιτές κατοικίες | Αποτυπώνει το ύψος και είδος των διαθέσιμων πόρων για ανάπτυξη χαρτοφυλακίου κοινωνικών και προσιτών κατοικιών από το σύνολο ευρωπαϊκών/κοινοτικών και εθνικών πόρων |
| Αριθμός κατάλληλων και ώριμων ακινήτων για κοινωνική κατοικία | Μετρά το πλήθος ακινήτων που πληρούν τα κριτήρια καταλληλότητας και είναι έτοιμα προς αξιοποίηση από το σύνολο ακινήτων δημοσίου | |
| Στόχος 3: Ρύθμιση βραχυχρόνιας μίσθωσης και Golden Visa | Συνολικός αριθμός αιτήσεων Golden Visa σε ετήσια βάση | Αποτυπώνει το μέγεθος και την εξέλιξη του προγράμματος, αναδεικνύοντας τις τάσεις και το επίπεδο ζήτησης από τους επενδυτές |
| Στόχος 4: Οικονομική ενίσχυση | Πλήθος νοικοκυριών που λαμβάνουν στεγαστική υποστήριξη | Παρακολουθεί την κάλυψη των μέτρων στεγαστικής συνδρομής (Π.χ. Επιστροφή Ενοικίου, Επίδομα Στέγασης, Φοιτητικό Επίδομα). |
| Στόχος 5: Αντιμετώπιση αστεγίας | Αριθμός αστέγων σε ετήσια βάση | Αποτυπώνει το μέγεθος του φαινομένου της αστεγίας και την εξέλιξή του στον χρόνο, αποτελώντας βασικό δείκτη αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των παρεμβάσεων. |
| Στόχος 6: Ενίσχυση ιδιοκατοίκησης | Ποσοστό ιδιοκατοίκησης | Αποτυπώνει την εξέλιξη της ιδιοκατοίκησης και την αποτελεσματικότητα των μέτρων που διευκολύνουν την πρόσβαση σε ιδιόκτητη κατοικία. |
| Μέσος χρόνος από την έγκριση αίτησης σε πρόγραμμα Σπίτι Μου έως την ολοκλήρωση αγοράς κατοικίας | Μετρά την ταχύτητα υλοποίησης της διαδικασίας από τη χρηματοδότηση μέχρι την απόκτηση κατοικίας | |
| Στόχος 7: Διασφάλιση μακροχρόνιας βιωσιμότητας οικιστικού αποθέματος | Αριθμός νοικοκυριών με ενεργειακά αποδοτικές κατοικίες | Καταγράφει την πρόοδο ενεργειακής αναβάθμισης του αποθέματος και τη συμμόρφωση με τα πρότυπα ενεργειακής αποδοτικότητας, μετρώντας τον αριθμό κατοικιών που επιτυγχάνουν συγκεκριμένο ελάχιστο επίπεδο ενεργειακής απόδοσης (Ενδεικτικά C+) |
6.3. Ενότητα 4.3: Χρονοδιάγραμμα υλοποίησης μέτρων (2025-2035)
ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΜΕΤΡΩΝ ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΝΑ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΙ ΕΤΟΣ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΟΡΟΣΗΜΟΥ
| Εργαλείο | Έτος | Μέτρα (πακέτο εργαλείου – έτους) |
| ΤΑΑ 2025 | 2025 | Σπίτι μου ΙΙ · Αναβαθμίζω το Σπίτι μου |
| ΤΑΑ 2026 | 2026 | Κοινωνική Στέγαση ΤΑΑ – Αθήνα και Θεσσαλονίκη · Μελέτη Εθνικής Στρατηγικής Στεγαστικής Πολιτικής · Εξοικονομώ 2025 · Εξοικονομώ Ανακαινίζω για νέους |
| ΕΣΠΑ 21-27 2027 | 2027 | Ανακαίνιση κατοικίας · Ενιαίος Φορέας Στεγαστικής Πολιτικής · Ανάπτυξη θεσμικού πλαισίου αστεγίας ΓΓΔΣΠ |
| ΕΣΠΑ 21-27 2028 | 2028 | Γραφεία Κοινωνικής Στέγασης (τοπικά) |
| ΚΚΤ 2032 | 2032 | Κοινωνική κατοικία σε ανενεργά στρατόπεδα |
| Τακτικός Π/Υ 2025 | 2025 | Σπίτι μου Ι · Ανακαινίζω – Νοικιάζω · Στέγαση και Εργασία αστέγους ΙΙ · Δομές Φιλοξενίας Αστέγων |
| Τακτικός Π/Υ 2026 | 2026 | Στέγαση και Εργασία αστέγους ΙΙΙ |
| Τακτικός Π/Υ 2027 | 2027 | ΚΑΛΥΨΗ · Κίνητρα Επανακατοίκησης Έβρου · Πλατφόρμα Διαχείρισης Στεγαστικών Αιτημάτων |
| Τακτικός Π/Υ 2028 | 2028 | Κατασκευή φοιτητικών εστιών |
| Ρυθμιστικά 2025 | 2025 | Απαλλαγή φόρου εισοδήματος για μακροχρόνια μίσθωση · Προσαύξηση ΕΝΦΙΑ για πιστωτικά ιδρύματα · Περιορισμοί βραχυχρόνιων μισθώσεων · Τέλος ανθεκτικότητας βραχυχρόνιων μισθώσεων · ΦΠΑ 13% και τέλος παρεπιδημούντων βραχυχρόνιων · Απαγόρευση εκμίσθωσης Golden Visa ακινήτων · Αύξηση ορίου ελάχιστης επένδυσης Golden Visa · Περιορισμός επένδυσης Golden Visa (1 ακίν. >120τμ) · Μείωση φορολογίας εισοδήματος από ακίνητα · Κατάργηση ΕΝΦΙΑ (οικισμοί έως 1.500 κατ.) · Μείωση ΕΝΦΙΑ φυσικών προσώπων · Κατάργηση φόρου γονικών παροχών – Α’ βαθμός · Φορολογικά κίνητρα ηλεκτρ. συναλλαγών (επισκευές) · Ψηφιακή πύλη στεγαστικής πολιτικής |
| Διαρκή 2025→2035 | 2025→2035 | Επίδομα Στέγασης · Φοιτητικό Στεγαστικό Επίδομα · Επιστροφή Ενοικίου · Επίδομα ανασφάλιστων υπερηλίκων · Κοινωνική Αντιπαροχή (Ν.5229/2025, Α’ 158) |
| Προτεινόμενα 2027 | 2027 | Εκσυγχρονισμός συστήματος οικοδομικών αδειών · Πολεοδομικά κίνητρα ανάπτυξης κοινωνικής κατοικίας · Εξειδικευμένη κατηγορία Golden Visa · Μειωμένος ΦΠΑ κατασκευής κοινωνικών κατοικιών · Θεσμοθέτηση εθνικού δείκτη τιμών κατοικίας |
| Προτεινόμενα 2028 | 2028 | Ψηφιακή πλατφόρμα φοιτητικής συγκατοίκησης · Χρηματοδοτικά κίνητρα εταιρειών ανάπτυξης ακινήτων · Ταμείο Θεματοφύλακα κοινωνικής κατοικίας · Επέκταση προγράμματος Σπίτι μου (ΙΙΙ) |
| Προτεινόμενα 2029 | 2029 | Ψηφιακή πλατφόρμα στέγασης νησιωτικών δήμων |
| Προτεινόμενα 2030 | 2030 | Εξειδικευμένο πρόγραμμα παραχώρησης γης σε νησιά |
6.4 Πίνακας ορολογίας και πηγών
| Ορολογία | Επεξήγηση | Πηγή |
| Κοινωνική Στέγαση | Ως κοινωνική στέγαση ορίζεται η κατοικία που παρέχεται ή / και ρυθμίζεται από δημόσιες αρχές και υλοποιείται κατά κανόνα μέσω δημόσιων ή μη κερδοσκοπικών φορέων, με κύριο σκοπό τη διασφάλιση πρόσβασης σε επαρκή και ασφαλή κατοικία για νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος και ευάλωτες ομάδες πληθυσμού. Η πρόσβαση καθορίζεται βάσει κοινωνικών κριτηρίων (π.χ. εισοδηματικά όρια), ενώ τα μισθώματα διαμορφώνονται αρκετά κάτω από τα επίπεδα της αγοράς (συχνά σε συνάρτηση με το εισόδημα των νοικοκυριών ή με βάση κοστολογικές αρχές) | UNECE, Science Direct (from the International Encyclopedia of Human Geography (Second Edition), 2020), Cambridge Dictionary
|
| Προσιτή Στέγαση | Η προσιτή στέγαση ορίζεται ως η κατοικία για την οποία το κόστος παραμένει σε βιώσιμα επίπεδα σε σχέση με το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, ώστε να καλύπτονται επαρκώς και άλλες βασικές ανάγκες διαβίωσης. Η προσιτότητα αξιολογείται βάσει της σχέσης δαπανών στέγασης προς εισόδημα, ενώ μπορεί να επιτυγχάνεται είτε μέσω τιμών κατώτερων της αγοράς είτε μέσω κατάλληλων μηχανισμών πολιτικής που περιορίζουν το συνολικό κόστος στέγασης. | OECD, Dr. Rosenfeld (2017, memo for the European Commission) |
| Υπερβάλλον Κόστος Στέγασης | Το κόστος στέγασης θεωρείται υπερβάλλον όταν οι συνολικές δαπάνες κατοικίας ενός νοικοκυριού υπερβαίνουν το 40% του διαθέσιμου εισοδήματός του, υποδηλώνοντας δυσανάλογη οικονομική επιβάρυνση | Eurostat |
| Δείκτης Κόστους Στέγασης | Δείκτης που αποτυπώνει το ποσοστό του διαθέσιμου εισοδήματος που δαπανά ένα νοικοκυριό για στέγαση, συμπεριλαμβανομένων ενοικίου, δανειακών υποχρεώσεων και λειτουργικών εξόδων κατοικίας. | Eurostat |
| Διαθέσιμο εισόδημα | Το εισόδημα που απομένει στα νοικοκυριά μετά την αφαίρεση φόρων και κοινωνικών εισφορών, το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για κατανάλωση ή αποταμίευση, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών στέγασης. | Eurostat |
| Βραχυχρόνια μίσθωση | Η εκμίσθωση κατοικίας για σύντομο χρονικό διάστημα, συνήθως μικρότερο του ενός έτους και συχνά ημερήσιας ή εβδομαδιαίας διάρκειας, κυρίως μέσω ψηφιακών πλατφορμών. | Ανοιχτή πηγή |
| Συντελεστής δόμησης | Πολεοδομικός δείκτης που καθορίζει το μέγιστο επιτρεπόμενο εμβαδόν δομημένων χώρων σε σχέση με την επιφάνεια του οικοπέδου | |
| Κοινωνική αντιπαροχή | Μηχανισμός αξιοποίησης δημόσιας ακίνητης περιουσίας, κατά τον οποίο ιδιώτης αναλαμβάνει την ανάπτυξη κατοικιών και διαθέτει μέρος αυτών για κοινωνική χρήση, με στόχο την ενίσχυση της προσφοράς προσιτής και κοινωνικής κατοικίας. | |
| Ενεργειακή απόδοση κατοικιών | Ο βαθμός αποδοτικότητας με τον οποίο μια κατοικία καλύπτει τις ενεργειακές της ανάγκες (θέρμανση, ψύξη, ηλεκτρική ενέργεια), επηρεάζοντας άμεσα το κόστος διαβίωσης και το περιβαλλοντικό αποτύπωμα. | |
| ΔΥΠΑ | Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης | |
| ΥΠΕΘΟΟ | Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών | |
| ΥΜΑ | Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου |
ΟΛΑ ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΚΑΝΕΤΕ ΔΕΝ ΠΕΡΙΕΧΕΙ ΚΑΝΕΝΑ ΕΠΙΔΟΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΡΑΤΩΣΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΟΛΛΟΙ ΝΕΟΙ ΠΟΥ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΝ ΤΕΤΟΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
Για την ενότητα 6, οι αναλυτικοί πίνακες και τα στοιχεία για τους προϋπολογισμούς των προγραμμάτων είναι πολύ χρήσιμα, όμως η αγορά των ακινήτων αλλάζει πλέον ραγδαία στην καθημερινότητα. Προτείνεται όλη αυτή η βάση δεδομένων και οι πίνακες να μην ανανεώνονται απλώς μία φορά τον χρόνο, αλλά έστω κάθε τρίμην. Με αυτόν τον τρόπο, το κράτος θα βλέπει αμέσως και χωρίς καθυστέρηση αν οι πόροι απορροφώνται σωστά, αν τα χρήματα για τις ανακαινίσεις πιάνουν τόπο και αν τα ενοίκια μειώνονται στην πράξη, κρατώντας τα προγράμματα πάντα συνδεδεμένα με τις αληθινές και τρέχουσες ανάγκες των πολιτών.
Επί της Εθνικής Στρατηγικής, η πρωτοβουλία για τη δημιουργία ενός οργανωμένου σχεδίου στέγασης είναι απόλυτα θετική και αναγκαία. Για να μην μείνουν όμως αυτές οι προθέσεις στα χαρτιά, χρειάζεται ταχύτητα και αυστηρότητα στην εφαρμογή της.Η στεγαστική κρίση και η ακρίβεια στα ενοίκια πιέζουν την καθημερινότητα των νοικοκυριών, των νέων, της μεσαίας τάξης και όλων των πολιτών αυτή ακριβώς τη στιγμή. Επομένως, δεν υπάρχει περιθώριο για χάσιμο χρόνου ή για οριζόντια μέτρα που δεν λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαιτερότητες κάθε γειτονιάς και το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών. Απαιτείται άμεση ενεργοποίηση των ψηφιακών ελέγχων στην αγορά, γενναία κίνητρα για τα κλειστά σπίτια με όρο τη μακροχρόνια ενοικίαση και αυστηροί περιορισμοί στην κερδοσκοπία και το Airbnb. Μόνο αν τα στοιχεία και οι δείκτες της αγοράς ελέγχονται σε πραγματικό χρόνο και παρουσιάζονται με απόλυτη διαφάνεια στους πολίτες, θα μπορέσουμε να έχουμε ένα στεγαστικό σύστημα που θα προστατεύει τους μόνιμους κατοίκους και θα εξασφαλίζει προσιτή κατοικία για όλους.
Καλησπερα σας!με την αύξηση του κατωτατου μισθου μενουν εκτος επιδοματος στεγασης-ενοικιου παρα πολλοι ανθρωποι…πλεον η βοηθεια αφορα κοσμο που είτε δηλωνει λίγα χρηματα κ παιρνει μαυρα,ειτε ζει με εναν μισθο φτωχειας!!παρακαλούμε στην αυξηση των εισοδηματικων κριτηριων τουλάχιστον στα 15.000 ανα έτος,καθως και αυτα τα χρηματα αποτελουν ελαχιστα για μια αξιοπρεπη διαβιωση.
Δευτερο και σημαντικό που πληγωνει πολυ ειναι οτι εμεις που μενουμε στο ενοικιο,δεν βρίσκουμε σπιτι με φυσιολογικο μισθωμα. Πρεπει κάτι να γινει ωστε να μην μπορεί ο καθε ιδιοκτητης να βάζει οτι ενοίκιο του ερθει,να υπαρξει ενα ταβανι κ να μην γινονται τεραστιες αυξησεις μόλις ληγει το τρεχον συμβόλαιο κ κανουμε νεο..εμενα πχ μου ανεβασαν εν μια νυκτι το ενοίκιο 100 ευρω πανω..αυτο ειναι ελεεινο..δηλαδη ο κάθε σπιτονοικοκυρης μπορει να ανεβαζει οσα λεφτα θελει το ενοικιο…τραγικο και απίστευτο…πλεον δινουμε τα 2/3 του μισθου μας στο ενοικιο. Δεν υπάρχει τροπος να ζήσουμε ετσι εμείς που δεν εχουμε δικο μας σπιτι. Καντε κατι παρακαλώ!!!!!!
Οι προτεινόμενοι δείκτες υψηλής προτεραιότητας (core KPIs) στον Πίνακα 6.2 είναι εξαιρετικά μακροοικονομικοί και στερούνται χωρικής και κοινωνικής εξειδίκευσης.
Προτείνω την προσθήκη των εξής 3 δεικτών στο Παράρτημα:
Δείκτης Χωρικής Προσβασιμότητας (VMT – Vehicle Miles Traveled):
Μέτρηση της μέσης απόστασης και του χρόνου μετακίνησης των ωφελούμενων των στεγαστικών προγραμμάτων από τον τόπο κατοικίας τους προς τους κύριους πόλους απασχόλησης.
Δείκτης Δημογραφικού Mismatch (Under-occupancy Rate):
Παρακολούθηση του ποσοστού των κατοικιών που παρουσιάζουν αναλογία κάτω του ενός ατόμου ανά κατοικία, ειδικά στην κατηγορία των ηλικιωμένων, για την αξιολόγηση των αναγκών Rightsizing.
Τοπικός Δείκτης Affordability (Municipal Affordability Index): Παρακολούθηση της σχέσης του μέσου δημοτικού μισθώματος προς το διάμεσο διαθέσιμο εισόδημα σε επίπεδο Δήμου, ώστε να εντοπίζονται οι τοπικές «κόκκινες ζώνες» στεγαστικής πίεσης.
Η Εθνική Στρατηγική για τη Στεγαστική Πολιτική αποτελεί μια σημαντική και αναγκαία πρωτοβουλία, καθώς επιχειρεί να αντιμετωπίσει το στεγαστικό ζήτημα μέσω ενός ολοκληρωμένου πλαισίου μέτρων. Ωστόσο, η επιτυχία της θα εξαρτηθεί όχι μόνο από τη χρηματοδότηση και τις δημόσιες παρεμβάσεις, αλλά και από τη βελτίωση της λειτουργίας της αγοράς ακινήτων, την αξιοποίηση πραγματικών δεδομένων και τη συνεργασία με τους επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται καθημερινά στον κλάδο.
Προτείνεται:
Δημιουργία Εθνικού Συστήματος Πραγματικών Τιμών Συναλλαγών
Η αγορά ακινήτων λειτουργεί σήμερα κυρίως με βάση ζητούμενες τιμές αγγελιών και όχι πραγματικές τιμές μεταβίβασης. Προτείνεται η δημιουργία μηχανισμού συλλογής και διάθεσης ανωνυμοποιημένων στοιχείων πραγματικών τιμών πώλησης και μίσθωσης ανά περιοχή και κατηγορία ακινήτου, αξιοποιώντας δεδομένα από ΑΑΔΕ, Κτηματολόγιο και δηλωμένες συναλλαγές. Η πρόσβαση στα στοιχεία αυτά από πολίτες, επαγγελματίες και φορείς χάραξης πολιτικής θα συμβάλει σε ορθότερη τιμολόγηση, περιορισμό φαινομένων υπερτιμολόγησης και αποτελεσματικότερη στεγαστική πολιτική.
Θεσμική αξιοποίηση των αδειοδοτημένων μεσιτών ακινήτων
Οι αδειοδοτημένοι μεσίτες αποτελούν τον βασικό σύνδεσμο μεταξύ ιδιοκτητών, αγοραστών, ενοικιαστών και επενδυτών. Προτείνεται η θεσμική συμμετοχή των επαγγελματικών τους φορέων στη διαβούλευση, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των στεγαστικών πολιτικών, καθώς και η αξιοποίησή τους στην ενεργοποίηση κλειστών κατοικιών και στην εφαρμογή προγραμμάτων κοινωνικής ή μακροχρόνιας μίσθωσης.
Συνεργασία των Γραφείων Κοινωνικής Μίσθωσης με την αγορά
Τα προτεινόμενα Γραφεία Κοινωνικής Μίσθωσης θα πρέπει να συνεργάζονται με αδειοδοτημένους μεσίτες και επαγγελματικούς φορείς της αγοράς ακινήτων, αξιοποιώντας την υπάρχουσα τεχνογνωσία και το δίκτυο επαφών τους με ιδιοκτήτες κλειστών ή αναξιοποίητων κατοικιών.
Καταπολέμηση της παράνομης μεσιτικής δραστηριότητας
Η παράνομη μεσιτική δραστηριότητα δημιουργεί αδιαφάνεια, αθέμιτο ανταγωνισμό, μειωμένη προστασία των πολιτών και απώλεια φορολογικών εσόδων για το Δημόσιο. Προτείνεται η λήψη μέτρων για τον περιορισμό του φαινομένου, καθώς και η υποχρεωτική αναγραφή αριθμού μητρώου ή Γ.Ε.ΜΗ. του αδειοδοτημένου μεσίτη σε κάθε επαγγελματική αγγελία ή διαφήμιση ακινήτου.
Επιτάχυνση της ωρίμανσης και αξιοποίησης ακινήτων
Μεγάλο μέρος των κλειστών κατοικιών παραμένει εκτός αγοράς λόγω πολεοδομικών, κτηματολογικών, κληρονομικών ή διοικητικών εκκρεμοτήτων. Προτείνεται η περαιτέρω ψηφιοποίηση των διαδικασιών και η δυνατότητα εκπροσώπησης των ιδιοκτητών από αδειοδοτημένους μεσίτες, κατόπιν εξουσιοδότησης, ενώπιον Κτηματολογίου, Υποθηκοφυλακείων, Πολεοδομιών και λοιπών υπηρεσιών, με στόχο την ταχύτερη ωρίμανση και ένταξη ακινήτων στην αγορά.
Βελτίωση των δεικτών παρακολούθησης της αγοράς
Πέραν των προτεινόμενων δεικτών, θα ήταν χρήσιμη η παρακολούθηση:
του μέσου χρόνου διάθεσης ακινήτων στην αγορά (Days on Market),
της διαφοράς μεταξύ ζητούμενης και τελικής τιμής συναλλαγής,
του αριθμού κλειστών κατοικιών που επανεντάσσονται στην αγορά,
του ποσοστού κατοικιών που διατίθενται σε μακροχρόνια μίσθωση μετά από ανακαίνιση ή ένταξη σε πρόγραμμα.
Δημιουργία Εθνικού Παρατηρητηρίου Αγοράς Κατοικίας
Προτείνεται η δημιουργία μόνιμου μηχανισμού παρακολούθησης της αγοράς κατοικίας, με συμμετοχή δημόσιων φορέων, πανεπιστημίων, επαγγελματικών οργανώσεων, εκτιμητών, συμβολαιογράφων και μεσιτών, ώστε οι αποφάσεις να βασίζονται σε πραγματικά δεδομένα και όχι σε αποσπασματικές εκτιμήσεις.
Η αντιμετώπιση του στεγαστικού ζητήματος δεν απαιτεί μόνο οικονομικά κίνητρα και νέες κατασκευές. Απαιτεί μια διαφανή, αξιόπιστη και επαγγελματικά οργανωμένη αγορά ακινήτων, η οποία θα λειτουργεί με πραγματικά δεδομένα, αποτελεσματικές διαδικασίες και ενεργή συνεργασία μεταξύ Πολιτείας και επαγγελματιών της αγοράς.
Δεν συμφωνώ με την διευκόλυνση της golden visa γενικά και αόριστα, διότι
– Είναι λυπηρό να βλέπω την χώρα να αγοράζεται από αλλοδαπούς ενώ παράλληλα οι ημεδαποί συμπολίτες μου δυσκολεύονται να στεγαστούν.
– Ήδη στην Αθήνα τα σπίτια δεν φτάνουν, το νερό δεν φτάνει, η κίνηση έχει γίνει αφόρητη και το παρκάρισμα αδύνατο. Η αύξηση του πληθυσμού δημιουργεί προβλήματα.