Αρχική Σχέδιο νόμου "Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία"ΕΝΟΤΗΤΑ Α΄ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑ, ΤΗ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΚΑΙ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΜΕΡΟΣ Α΄ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΣ ΒΟΗΘΟΣ ΓΙΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ (Άρθρα 1-12)Σχόλιο του χρήστη Χριστίνα Χαλιλοπούλου | 10 Ιουλίου 2026, 17:06
  • Σχόλιο του χρήστη 'Χριστίνα Χαλιλοπούλου' | 10 Ιουλίου 2026, 17:06

    Το Ανώτατο Εθνικό Συμβούλιο Ελλήνων Τσιγγάνων (ΑΝΕΣΕΤ), ως ο νόμιμος και ανώτατος συλλογικός εκφραστής των Ελλήνων Τσιγγάνων (Ρομά) στην επικράτεια, αντλεί τη θεσμική του νομιμοποίηση για τη συμμετοχή του στο παρόν νομοθέτημα από τους εξής άξονες του Ευρωπαϊκού Δικαίου: 1. Πρωτογενές ενωσιακό δίκαιο και συνταγματικές επιταγές 1.1. Καταπολέμηση των διακρίσεων και του αποκλεισμού: Βάσει του Άρθρου 19 της ΣΛΕΕ, η Ένωση διαθέτει ρητή εντολή για την καταπολέμηση κάθε μορφής διάκρισης λόγω φυλετικής ή εθνοτικής καταγωγής. Σε συνδυασμό με το Άρθρο 9 της ΣΛΕΕ, εισάγεται η οριζόντια κοινωνική ρήτρα που επιβάλλει σε κάθε δημόσια πολιτική την εγγύηση επαρκούς κοινωνικής προστασίας και την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. 1.2. Αρχή της ισότητας και της αναλογικότητας: Η εθνική νομοθεσία οφείλει να συμμορφώνεται με τα Άρθρα 20 και 21 του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ (περί ισότητας έναντι του νόμου και απαγόρευσης διακρίσεων), τα οποία εξειδικεύουν τις συνταγματικές αρχές των Άρθρων 4 και 5 του Συντάγματος. Ο αποκλεισμός του ΑΝΕΣΕΤ από τα όργανα σχεδιασμού (όπως το Εθνικό Συμβούλιο κατά του Ρατσισμού – Άρθρο 60) προσβάλλει τον πυρήνα των εν λόγω διατάξεων. 2. Δευτερογενές δίκαιο και η αρχή της εταιρικής σχέσης 2.1. Ευρωπαϊκός Κώδικας Δεοντολογίας για την Εταιρική Σχέση: Ο Κατ' εξουσιοδότηση Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 240/2014 της Επιτροπής, ο οποίος εξειδικεύει τον Κανονισμό Κοινών Διατάξεων (CPR) των Διαρθρωτικών Ταμείων, καθιστά τη συμμετοχή των κοινωνικοοικονομικών εταίρων και των οργανώσεων που εκπροσωπούν ευάλωτες ομάδες υποχρεωτική αρχή (Partnership Principle). Καθώς οι δράσεις στεγαστικής πολιτικής (Άρθρα 53-54) και το πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού (Άρθρο 4) χρηματοδοτούνται και υλοποιούνται μέσω των ευρωπαϊκών πόρων (ΕΚΤ+), η μη συμπερίληψη του ΑΝΕΣΕΤ ως εταίρου υλοποίησης συνιστά ευθεία παραβίαση του ενωσιακού δικαίου των δημοσίων συμβάσεων και των διαρθρωτικών προγραμμάτων. 2.2. Στρατηγικό Πλαίσιο της ΕΕ για τους Ρομά: Η Σύσταση του Συμβουλίου της ΕΕ για την ισότητα, την ένταξη και τη συμμετοχή των Τσιγγάνων (Ρομά) επιβάλλει στα κράτη-μέλη να διασφαλίζουν τη θεσμική, μόνιμη και ουσιαστική συμμετοχή των ίδιων των Τσιγγάνων (Ρομά) και των αντιπροσωπευτικών τους οργάνων σε όλα τα στάδια σχεδιασμού των εθνικών στρατηγικών. Η νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) έχει επανειλημμένα καταδικάσει την έλλειψη διαβούλευσης και τη λήψη μονομερών μέτρων στεγαστικού διαχωρισμού, επιτάσσοντας τη συνδιαμόρφωση των λύσεων με τις τοπικές κοινότητες. 3. Αποτροπή στρέβλωσης του κοινωνικού διαλόγου Κάθε απόπειρα οριζόντιου σχεδιασμού δημόσιων πολιτικών (public policies) που αφορούν πληθυσμούς Ελλήνων Τσιγγάνων (Ρομά), ερήμην του ανώτατου εκπροσωπευτικού τους οργάνου, προσκρούει στην πάγια ενωσιακή αρχή της συμμετοχικής διακυβέρνησης. Η διοίκηση, εάν δεν εντάξει ρητά το ΑΝΕΣΕΤ ως επίσημο συνομιλητή και διαχειριστή αποκεντρωμένων δράσεων, υποπίπτει σε πλάνη περί τα πράγματα, ακυρώνοντας την αποτελεσματικότητα των δημόσιων πόρων και παραβιάζοντας την αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης του πολίτη προς το κράτος. Εισαγωγική τοποθέτηση: Διασύνδεση με το ευρωπαϊκό πλαίσιο Η παρούσα παρέμβαση του ΑΝΕΣΕΤ ερείδεται επί του Στρατηγικού Πλαισίου της ΕΕ για την ισότητα, την ένταξη και τη συμμετοχή των Ρομά (EU Roma Strategic Framework), το οποίο εξειδικεύεται με τη Σύσταση του Συμβουλίου της ΕΕ της 12ης Μαρτίου 2021 (2021/C 93/01). Η Σύσταση επιβάλλει στα κράτη-μέλη να ευθυγραμμίζουν τις εθνικές τους νομοθετικές πρωτοβουλίες με τέσσερις (4) οριζόντιους και τρεις (3) τομεακούς στόχους, οι οποίοι συνδέονται οργανικά με τα άρθρα του παρόντος σχεδίου νόμου. ΕΝΟΤΗΤΑ Α': ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ (ΆΡΘΡΟ 4) 1. ΠΛΗΡΗΣ ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Η αποτελεσματική υλοποίηση και η καθολική προσβασιμότητα του εμβληματικού προγράμματος «Προσωπικός Βοηθός» προϋποθέτει τη ρητή θεσμική συμπερίληψη του Ανώτατου Εθνικού Συμβουλίου Ελλήνων Τσιγγάνων (ΑΝΕΣΕΤ) ως επίσημου εταίρου της Πολιτείας στα υποστηρικτικά έργα. Λόγω των ιδιαίτερων κοινωνικών, πολιτισμικών και γλωσσικών χαρακτηριστικών των πληθυσμών Ελλήνων Τσιγγάνων (Ρομά), καθώς και των υφιστάμενων συνθηκών ψηφιακού και λειτουργικού αναλφαβητισμού σε θύλακες αποκλεισμού, η πρόσβαση στις σχετικές κρατικές παροχές καθίσταται στην πράξη εξαιρετικά δυσχερής. Το ΑΝΕΣΕΤ, ως ο ανώτατος συλλογικός φορέας εκπροσώπησης των Ελλήνων Τσιγγάνων, διαθέτει την απαραίτητη κοινωνική γείωση και πολιτισμική εγγύτητα για να λειτουργήσει ως έγκυρος διαμεσολαβητής (mediator) μεταξύ του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και των τοπικών κοινοτήτων. Η ανάθεση δράσεων ενημέρωσης, ευαισθητοποίησης και λειτουργίας εξειδικευμένου γραφείου υποστήριξης (helpdesk) στο ΑΝΕΣΕΤ εκμηδενίζει τις γραφειοκρατικές αποστάσεις και διασφαλίζει το δικαίωμα της ανεξάρτητης διαβίωσης για τα άτομα με αναπηρία της κοινότητας. Η παρέμβαση αυτή εναρμονίζεται πλήρως με την Αρχή της Εταιρικής Σχέσης (Partnership Principle), όπως αυτή κατοχυρώνεται στον Κατ' εξουσιοδότηση Κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 240/2014 της Επιτροπής, η οποία επιτάσσει την ενεργό συμμετοχή των πλέον αντιπροσωπευτικών οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών στην υλοποίηση ευρωπαϊκών συγχρηματοδοτούμενων δράσεων κοινωνικής ένταξης, αποτρέποντας αποκλεισμούς που νοθεύουν τον ισότιμο κοινωνικό διάλογο. Στην ανάλυση του Άρθρου 60 (Εθνικό Συμβούλιο κατά του Ρατσισμού), η συνοδευτική ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΝΕΠΕΙΩΝ ΡΥΘΜΙΣΗΣ (ΑΣΥΡ) καταγράφει ρητά τους Ρομά (Έλληνες Τσιγγάνους) μεταξύ των «ευάλωτων ομάδων που πλήττονται δυσανάλογα από ρατσισμό και διακρίσεις στην εργασία και στη διοίκηση». Η ΑΥΣΡ ομολογεί ότι οι Ρομά (Έλληνες Τσιγγάνοι) είναι τα κύρια θύματα και ότι σκοπός του άρθρου είναι «η πληρέστερη συλλογή δεδομένων», κατά συνέπεια ο αποκλεισμός του ανώτατου εθνικού οργάνου εκπροσώπησής τους (ΑΝΕΣΕΤ) καθιστά τη διάταξη νομικά διάτρητη, πάσχουσα από πλάνη περί τα πράγματα και παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας. Ο Στόχος 7 του Στρατηγικού Πλαισίου της ΕΕ επιτάσσει τη διασφάλιση της καθολικής πρόσβασης των Ρομά (Τσιγγάνων) σε ποιοτικές και συμπεριληπτικές υπηρεσίες κοινωνικής πρόνοιας και υγείας. Το Πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός» (Άρθρο 4) αποτελεί κρίσιμο μοχλό ανεξάρτητης διαβίωσης, πλην όμως, οι υφιστάμενες συνθήκες λειτουργικού αναλφαβητισμού και ψηφιακού αποκλεισμού σε θύλακες της κοινότητας καθιστούν την πρόσβαση σε αυτό ανέφικτη χωρίς ενδιάμεσο μηχανισμό. Η Σύσταση του Συμβουλίου της ΕΕ (Κεφάλαιο 4, παρ. 13) καλεί ρητά τα κράτη-μέλη να χρηματοδοτούν και να αναθέτουν υπηρεσίες κοινωνικής διαμεσολάβησης (Roma mediation) στους ανώτατους συλλογικούς φορείς εκπροσώπησής τους. Το ΑΝΕΣΕΤ διαθέτει την πολιτισμική εγγύτητα για να αναλάβει τη λειτουργία αποκεντρωμένου γραφείου υποστήριξης (helpdesk), γεφυρώνοντας την επικοινωνία μεταξύ του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και των τοπικών πληθυσμών, σε απόλυτη συμφωνία με την Αρχή της Εταιρικής Σχέσης του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 240/2014. 2. ΝΟΜΟΤΕΧΝΙΚΗ ΔΙΑΤΥΠΩΣΗ ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑΣ Στο άρθρο 4 του σχεδίου νόμου, η εισαγωγική πρόταση και η περίπτωση ε’ της παραγράφου 3 αντικαθίστανται ως εξής: «3. Για τις ανάγκες υλοποίησης του Προγράμματος, το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας δύναται να αναθέτει, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία περί δημοσίων συμβάσεων, σε δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς, καθώς και στο Ανώτατο Εθνικό Συμβούλιο Ελλήνων Τσιγγάνων (ΑΝΕΣΕΤ) για τις ανάγκες των ωφελούμενων πληθυσμών Ελλήνων Τσιγγάνων (Ρομά), την εκτέλεση υποστηρικτικών έργων, όπως: [...] ε) η ανάπτυξη και λειτουργία συστημάτων και υπηρεσιών υποστήριξης των χρηστών (υπηρεσία υποστήριξης - helpdesk), η οποία, προκειμένου για τις κοινότητες των Ελλήνων Τσιγγάνων (Ρομά), δύναται να οργανώνεται σε αποκεντρωμένο επίπεδο σε συνεργασία με το ΑΝΕΣΕΤ, με σκοπό τη βέλτιστη πληροφόρηση και τη γεφύρωση της επικοινωνίας μεταξύ του Ο.Π.Ε.Κ.Α. και των τοπικών πληθυσμών.»