Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'SImona Onnis' | 3 Ιουλίου 2026, 17:05

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Παρατηρήσεις και προτάσεις επί του σχεδίου νόμου για τον θεσμό του Προσωπικού Βοηθού Ο θεσμός του Προσωπικού Βοηθού αποτελεί κατά την γνώμη μου ,μία από τις σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια στον χώρο της αναπηρίας. Με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση του θεσμού, καταθέτω τις ακόλουθες προτάσεις, αξιοποιώντας τόσο τη βιωμένη εμπειρία μου ως μητέρα ενός ενήλικα ατόμου με αναπηρία όσο και την επαγγελματική μου εμπειρία στην υποστήριξη οικογενειών παιδιών και ενηλίκων με νευροαναπτυξιακές διαφορές. 1. Η ποιότητα της εκπαίδευσης θα καθορίσει την ποιότητα του θεσμού (Παρατήρηση επί του άρθρου 6) Η πρόβλεψη υποχρεωτικής εκπαίδευσης των Προσωπικών Βοηθών αποτελεί ιδιαίτερα θετικό στοιχείο του σχεδίου νόμου. Ωστόσο, οι ανάγκες υποστήριξης των ατόμων με αναπηρία είναι εξαιρετικά διαφορετικές και μια ενιαία γενική εκπαίδευση δύσκολα μπορεί να προετοιμάσει αποτελεσματικά έναν Προσωπικό Βοηθό για κάθε περίπτωση. Οι ανάγκες ενός ατόμου με κινητική αναπηρία διαφέρουν σημαντικά από εκείνες ενός ατόμου με νοητική αναπηρία, ενός αυτιστικού ενήλικα ή ενός ατόμου με αισθητηριακές δυσκολίες. Για τον λόγο αυτό προτείνεται η εκπαίδευση να περιλαμβάνει έναν κοινό βασικό κορμό και επιπλέον εξειδικευμένες ενότητες, ανάλογα με τις ανάγκες υποστήριξης των ατόμων που θα αναλαμβάνει κάθε Προσωπικός Βοηθός. Παράλληλα, θα ήταν ιδιαίτερα σημαντικό να προβλεφθούν εποπτευόμενη πρακτική άσκηση, συνεχής επιμόρφωση και δυνατότητα επιστημονικής εποπτείας και συμβουλευτικής υποστήριξης των Προσωπικών Βοηθών κατά τη διάρκεια της εργασίας τους. Η ποιότητα της υποστήριξης εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ποιότητα της εκπαίδευσης. 2. Ο Προσωπικός Βοηθός και η εργασιακή ένταξη (Παρατήρηση επί του άρθρου 3) Η εργασία αποτελεί βασικό στοιχείο της ανεξάρτητης διαβίωσης και της κοινωνικής συμμετοχής. Ωστόσο, πολλοί άνθρωποι με αναπηρία που έχουν τις απαραίτητες δεξιότητες δυσκολεύονται να αποκτήσουν ή να διατηρήσουν μια θέση εργασίας, επειδή χρειάζονται εξατομικευμένη υποστήριξη κατά τη μετάβαση και την προσαρμογή τους στο εργασιακό περιβάλλον. Για τον λόγο αυτό, προτείνεται να αναγνωριστεί ρητά ότι ο Προσωπικός Βοηθός μπορεί, όταν αυτό προβλέπεται από το εξατομικευμένο σχέδιο υποστήριξης, να παρέχει την αναγκαία υποστήριξη για την πρόσβαση, την προσαρμογή και τη διατήρηση της εργασίας του ατόμου, λειτουργώντας συμπληρωματικά προς τις υπηρεσίες υποστηριζόμενης εργασίας όπου αυτές υπάρχουν. Η πρόβλεψη αυτή μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην αύξηση της απασχόλησης των ατόμων με αναπηρία, στην ενίσχυση της αυτονομίας τους και στην ουσιαστική συμμετοχή τους στην κοινωνία. 3. Η συνεργασία με την οικογένεια όταν το άτομο τη χρειάζεται Η ανεξάρτητη διαβίωση δεν σημαίνει ότι όλα τα άτομα με αναπηρία μπορούν ή επιθυμούν να λαμβάνουν όλες τις αποφάσεις χωρίς υποστήριξη. Υπάρχουν άτομα που, λόγω των αναγκών υποστήριξης τους, δυσκολεύονται να εκφράσουν τις προτιμήσεις, τις επιθυμίες ή τους προσωπικούς τους στόχους, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούν εναλλακτικούς τρόπους επικοινωνίας ή όταν δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί σχέση εμπιστοσύνης με τον Προσωπικό Βοηθό. Στις περιπτώσεις αυτές, η συνεργασία με την οικογένεια ή άλλα πρόσωπα αναφοράς μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην καλύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο επικοινωνεί το άτομο, των προτιμήσεων του, των στόχων του, αλλά και των μορφών υποστήριξης που το βοηθούν να εκφράζεται και να συμμετέχει πιο ενεργά στις αποφάσεις που το αφορούν. Η συνεργασία αυτή δεν θα πρέπει να υποκαθιστά τη βούληση του ατόμου ούτε να περιορίζει την αυτοδιάθεσή του. Αντίθετα, σκοπός της είναι να λειτουργεί υποστηρικτικά, ώστε να διευκολύνει την έκφραση και την κατανόηση των δικών του επιλογών, πάντοτε με σεβασμό στα δικαιώματα και στις επιθυμίες του. 4.Ο Προσωπικός Βοηθός ως υποστήριξη της ανεξάρτητης διαβίωσης (Παρατήρηση επί του άρθρου 3) Η ανεξάρτητη διαβίωση δεν σημαίνει το ίδιο για όλους τους ανθρώπους με αναπηρία. Ενώ για αρκετούς η διαμονή σε μια Στέγη Υποστηριζόμενης Διαβίωσης αποτελεί την καταλληλότερη λύση, άλλοι επιθυμούν να ζήσουν στο δικό τους σπίτι, μόνοι τους, με έναν φίλο ή με άτομα της επιλογής τους. Για να είναι αυτή η επιλογή πραγματικά εφικτή, πολλοί άνθρωποι χρειάζονται υποστήριξη στην οργάνωση της καθημερινότητας, στη διαχείριση του σπιτιού, στην ανάπτυξη δεξιοτήτων ανεξάρτητης διαβίωσης και στη συμμετοχή στην κοινότητα. Ο Προσωπικός Βοηθός μπορεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην υποστήριξη αυτής της μορφής ανεξάρτητης διαβίωσης, δίνοντας τη δυνατότητα σε περισσότερους ανθρώπους με αναπηρία να επιλέγουν πού, πώς και με ποιον θέλουν να ζουν.