Αρχική Σχέδιο νόμου "Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία"ΕΝΟΤΗΤΑ Α΄ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑ, ΤΗ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΚΑΙ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΜΕΡΟΣ Α΄ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΣ ΒΟΗΘΟΣ ΓΙΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ (Άρθρα 1-12)Σχόλιο του χρήστη Αντώνιος Σωτηρόπουλος | 1 Ιουλίου 2026, 16:52
  • Σχόλιο του χρήστη 'Αντώνιος Σωτηρόπουλος' | 1 Ιουλίου 2026, 16:52

    Από την πρώτη ημέρα του πιλοτικού προγράμματος εργάζομαι ως Προσωπικός Βοηθός. Παράλληλα συμμετείχα και σε ομάδα εργασίας του Υπουργείου κατά τη διαδικασία σχεδιασμού και θεσμοθέτησης του θεσμού. Η τοποθέτησή μου δεν εκφράζει κάποιον φορέα, αλλά την εμπειρία ενός ανθρώπου που εργάζεται καθημερινά μέσα στο πρόγραμμα και επιθυμεί ειλικρινά να το δει να καθιερώνεται ως έναν από τους σημαντικότερους κοινωνικούς θεσμούς της χώρας. Θεωρώ ότι το μεγαλύτερο επίτευγμα του πιλοτικού προγράμματος είναι πως απέδειξε στην πράξη ότι η Ανεξάρτητη Διαβίωση δεν αποτελεί μια αφηρημένη θεωρία, αλλά μια εφαρμόσιμη δημόσια πολιτική. Τα αποτελέσματα που παρουσιάστηκαν από την έρευνα της ΕΣΑμεΑ, αλλά κυρίως η εμπειρία των ίδιων των ωφελουμένων και των οικογενειών τους, επιβεβαιώνουν ότι ο θεσμός αξίζει να συνεχιστεί, να βελτιωθεί και να επεκταθεί. Ωστόσο, διαπιστώνω ένα σημαντικό κενό. Η δημόσια συζήτηση έχει επικεντρωθεί – και εύλογα – στα δικαιώματα και στις ανάγκες των ωφελουμένων. Αντίθετα, η εργασιακή πραγματικότητα των Προσωπικών Βοηθών παραμένει σχεδόν αόρατη. Αυτό δεν αποτελεί μόνο ζήτημα εργασιακής δικαιοσύνης. Αποτελεί ζήτημα βιωσιμότητας του ίδιου του θεσμού. Ένα πρόγραμμα που βασίζεται σε σχέση εμπιστοσύνης, συνέχειας και υψηλής ευθύνης δεν μπορεί να λειτουργήσει όταν δυσκολεύεται να προσελκύσει και, κυρίως, να διατηρήσει έμπειρους επαγγελματίες. Η καθημερινή εργασία του Προσωπικού Βοηθού δεν περιορίζεται στις ώρες που δηλώνονται στην πλατφόρμα. Περιλαμβάνει προγραμματισμό, μετακινήσεις, αλλαγές τελευταίας στιγμής, επικοινωνία με υπηρεσίες, συντονισμό ραντεβού, συνοδεία σε ταξίδια, διαχείριση κρίσεων και πολλές ακόμη ευθύνες που παραμένουν αόρατες, αλλά είναι απαραίτητες για να λειτουργήσει η ανεξάρτητη διαβίωση στην πράξη. Με βάση αυτή την εμπειρία, θεωρώ ότι η οριστική θεσμοθέτηση του Προσωπικού Βοηθού θα πρέπει να συνοδευτεί από αντίστοιχη ωρίμανση του εργασιακού πλαισίου. Ενδεικτικά προτείνω: • τη σταδιακή μετάβαση από το εργόσημο σε ένα σταθερότερο και πληρέστερο εργασιακό καθεστώς, • την πρόβλεψη των βασικών εργασιακών δικαιωμάτων (άδειες, ασθένεια, δώρα, αργίες, νυχτερινή και κυριακάτικη εργασία όπου απαιτείται), • σαφέστερο καθορισμό καθηκόντων, ευθυνών και επαγγελματικών ορίων, • δυνατότητες συνεχούς εκπαίδευσης, εποπτείας και ψυχολογικής υποστήριξης των Προσωπικών Βοηθών, • καθώς και την πρόβλεψη τακτικής αξιολόγησης του θεσμού με βάση τεκμηριωμένα δεδομένα από την εφαρμογή του. Θα ήθελα, όμως, να σταθώ ιδιαίτερα σε μία πρόταση που θεωρώ κρίσιμη για το μέλλον του θεσμού. Να προβλεφθεί θεσμικά η συμμετοχή εκπροσώπων των Προσωπικών Βοηθών στις επιτροπές αξιολόγησης, αναθεώρησης και εξέλιξης του προγράμματος. Ένας θεσμός που βασίζεται στη σχέση δύο ανθρώπων δεν μπορεί να εξελίσσεται ακούγοντας συστηματικά μόνο τη μία πλευρά αυτής της σχέσης. Οι ωφελούμενοι, οι Προσωπικοί Βοηθοί και η Πολιτεία δεν αποτελούν τρεις αντίπαλες πλευρές, αλλά τους τρεις πυλώνες του ίδιου θεσμού. Η εμπειρία όλων πρέπει να αξιοποιείται ισότιμα, ώστε η βελτίωση του προγράμματος να στηρίζεται στην πραγματικότητα της καθημερινής εφαρμογής του και όχι μόνο στις καλές προθέσεις του αρχικού σχεδιασμού. Η συμμετοχή των ίδιων των Προσωπικών Βοηθών στη θεσμική αξιολόγηση δεν αποτελεί συνδικαλιστικό αίτημα. Αποτελεί βασική προϋπόθεση καλής δημόσιας πολιτικής. Οι άνθρωποι που εφαρμόζουν καθημερινά έναν θεσμό διαθέτουν γνώση που δεν μπορεί να αντικατασταθεί από καμία διοικητική διαδικασία ή στατιστική αποτύπωση. Η Ανεξάρτητη Διαβίωση δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς Προσωπικούς Βοηθούς. Και οι Προσωπικοί Βοηθοί δεν μπορούν να παραμείνουν σε έναν τόσο απαιτητικό ρόλο αν το επάγγελμα δεν είναι βιώσιμο. Αν πραγματικά πιστεύουμε ότι ο θεσμός αποτελεί μία από τις σημαντικότερες κοινωνικές μεταρρυθμίσεις των τελευταίων ετών, τότε οφείλουμε να επενδύσουμε εξίσου και στους δύο πυλώνες του. Η ανεξάρτητη διαβίωση των ατόμων με αναπηρία και η αξιοπρεπής εργασία των Προσωπικών Βοηθών δεν είναι αντικρουόμενοι στόχοι. Είναι προϋποθέσεις η μία της άλλης. Και ένας θεσμός που φιλοδοξεί να αλλάξει ζωές οφείλει να μάθει να ακούει όλους όσοι τις αλλάζουν καθημερινά. Αντώνιος Σωτηρόπουλος Προσωπικός Βοηθός με 20 χρόνια επαγγελματικής εμπειρίας Συμμετείχε στην ομάδα εργασίας για τη θεσμοθέτηση του Προσωπικού Βοηθού