Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Γιάννης Ηλιάδης' | 1 Ιουλίου 2026, 12:49

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Σχόλιο επί του άρθρου 5 («Ωφελούμενοι»), παρ. 8 Σχέδιο νόμου «Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής και άλλες διατάξεις» ________________________________________ Θέμα: Ανάγκη διεύρυνσης της παρ. 8 του άρθρου 5, ώστε η διασφάλιση μη αποστέρησης παροχών να καλύπτει και τις παροχές των φορέων κύριας ασφάλισης, όχι μόνο του Ο.Π.Ε.Κ.Α. 1. Η ισχύουσα διάταξη Το άρθρο 5 παρ. 8 του σχεδίου νόμου ορίζει: «Η συμμετοχή στο Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού δεν αποστερεί τον ωφελούμενο από τη λήψη προνοιακών παροχών σε χρήμα, οικονομικών και εισοδηματικών ενισχύσεων και κοινωνικών υπηρεσιών για τη στήριξη των ατόμων με αναπηρία που χορηγεί ο Ο.Π.Ε.Κ.Α.» Η διάταξη αυτή αποσκοπεί προφανώς στη διασφάλιση ότι η ένταξη στο πρόγραμμα δεν θα λειτουργήσει ανασταλτικά ή μειωτικά ως προς άλλες παροχές αναπηρίας που ήδη λαμβάνει ο ωφελούμενος. Ωστόσο, η προστασία αυτή περιορίζεται ρητά στις παροχές «που χορηγεί ο Ο.Π.Ε.Κ.Α.». 2. Το πρόβλημα: ουσιώδεις παροχές αναπηρίας δεν χορηγούνται από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α. Σημαντικό μέρος των παροχών αναπηρίας δεν χορηγείται από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α., αλλά από τους οικείους φορείς κύριας ασφάλισης (ιδίως τον e-Ε.Φ.Κ.Α.), ως προσαυξήσεις σύνταξης ή αυτοτελείς παροχές. Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν: α) το εξωϊδρυματικό επίδομα (ν. 1140/1981, ν. 3232/2004, ν. 3518/2006), το οποίο αποδίδεται κατά κύριο λόγο από τους φορείς κύριας ασφάλισης και μόνο σε ειδικές κατηγορίες δικαιούχων (ιδίως ανασφάλιστους) από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α., και β) το επίδομα απολύτου αναπηρίας, το οποίο ομοίως χορηγείται ως προσαύξηση σύνταξης από τον οικείο φορέα κύριας ασφάλισης σε συνταξιούχους που έχουν ανάγκη βοήθειας και συμπαράστασης άλλου προσώπου για την εκτέλεση βασικών πράξεων της καθημερινής ζωής. Η ρητή και αποκλειστική αναφορά της παρ. 8 στον Ο.Π.Ε.Κ.Α., χωρίς αντίστοιχη πρόβλεψη για τους φορείς κύριας ασφάλισης, αφήνει εκτός του πεδίου προστασίας ακριβώς τις παροχές εκείνες που, λόγω της φύσης τους, συνδέονται στενότερα με τη λειτουργική ανάγκη υποστήριξης του ωφελούμενου —όπως το εξωϊδρυματικό επίδομα και το επίδομα απολύτου αναπηρίας (ή “ετέρου προσώπου”)— και οι οποίες θα έπρεπε να τυγχάνουν της ίδιας διασφάλισης. 3. Συστημικός, όχι τυχαίος, χαρακτήρας της παράλειψης Η παράλειψη αυτή δεν είναι μεμονωμένη, αλλά εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο του σχεδίου νόμου, το οποίο δομεί το σύνολο του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού αποκλειστικά γύρω από τον Ο.Π.Ε.Κ.Α.: ως φορέα υλοποίησης (άρθρο 4 παρ. 1), ως φορέα καταβολής αμοιβής στον προσωπικό βοηθό (άρθρο 7 παρ. 5 περ. β), και ως υπεύθυνο επεξεργασίας του πληροφοριακού συστήματος (άρθρο 8 παρ. 2). Στο πλαίσιο αυτό, η παρ. 8 φαίνεται να αναπαράγει ανεξέταστα την ίδια στενή, ΟΠΕΚΑ-κεντρική οπτική, χωρίς να λαμβάνει υπόψη ότι η προστασία που επιδιώκει να παράσχει —μη αποστέρηση παροχών λόγω συμμετοχής στο πρόγραμμα— έχει νόημα και ανάγκη εφαρμογής ανεξαρτήτως του φορέα που χορηγεί την εκάστοτε παροχή. Κατά την ερμηνευτική αρχή expressio unius est exclusio alterius (η ρητή αναφορά μιας κατηγορίας υπονοεί αποκλεισμό των λοιπών), η στενή διατύπωση αφήνει ανοιχτό το ερμηνευτικό ζήτημα αν η συμμετοχή στο πρόγραμμα θα μπορούσε να επηρεάσει παροχές κύριας ασφάλισης, κάτι που δεν αποκλείεται ρητά όπως θα έπρεπε. 4. Πρόταση τροποποίησης Προτείνεται η αναδιατύπωση της παρ. 8 του άρθρου 5, ώστε η διασφάλιση μη αποστέρησης παροχών να καλύπτει ρητά και τις παροχές που χορηγούνται από φορείς κύριας ασφάλισης, με ενδεικτική διατύπωση: «Η συμμετοχή στο Πρόγραμμα Προσωπικού Βοηθού δεν αποστερεί τον ωφελούμενο από τη λήψη προνοιακών παροχών σε χρήμα, οικονομικών και εισοδηματικών ενισχύσεων και κοινωνικών υπηρεσιών για τη στήριξη των ατόμων με αναπηρία που χορηγεί ο Ο.Π.Ε.Κ.Α., καθώς και από τη λήψη συντάξεων, προσαυξήσεων συντάξεων ή λοιπών παροχών αναπηρίας που χορηγούνται από τους οικείους φορείς κύριας ασφάλισης ή από οποιονδήποτε άλλο φορέα του δημόσιου τομέα». Η διεύρυνση αυτή δεν συνεπάγεται πρόσθετη δημοσιονομική επιβάρυνση, αφού δεν δημιουργεί νέο δικαίωμα παροχής, αλλά απλώς αίρει τον κίνδυνο στενής ερμηνείας που θα άφηνε εκτός προστασίας παροχές ήδη θεμελιωμένες βάσει άλλων νομοθετημάτων.